Ұ Й ҒА Р Ы М

2026 жылғы 23 сәуір № 6003-26-00-4к/896 Астана қаласы

Қазақстан Республикасының әкімшілік істер жөніндегі кассациялық соты құрамында:

төрағалық етуші – судья Ә.Ж. Назарова,

судьялар – М.А.Қасымов, Д.Н.Нұрлыбаева,

ашық сот отырысында талап қоюшы Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің «Гвардейск аудандық пайдалану бөлімі» республикалық мемлекеттік мекемесінің Астана қаласының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотының 2025 жылғы 27 мамырдағы шешіміне, Астана қаласы сотының әкімшілік істер жөніндегі сот алқасының 2025 жылғы 25 қыркүйектегі қаулысына кассациялық шағым беру мерзімін қалпына келтіру туралы өтінішхатын қарап, Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің «Гвардейск аудандық пайдалану бөлімі» республикалық мемлекеттік мекемесінің Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің «Ішкі мемлекеттік аудит комитеті» республикалық мемлекеттік мекемесіне нұсқаманы даулау туралы әкімшілік ісі бойынша

А Н Ы Қ Т А Д Ы:

Астана қаласының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотының 2025 жылғы 27 мамырдағы шешімімен, Астана қаласы сотының әкімшілік істер жөніндегі сот алқасының 2025 жылғы 25 қыркүйектегі қаулысымен өзгеріссіз қалдырылып, әкімшілік талап қоюды қанағаттандырудан бас тартылған.

Талап қоюшының өкілі жоғарыда көрсетілген сот актілеріне кассациялық шағым беру мерзімін қалпына келтіру туралы өтінішхатпен жүгініп, кассациялық шағым жоғары тұрған органмен келісудің болмауына байланысты қайтарылғанын көрсеткен. Көрсетілген кемшілік жойылған. Кассациялық сатыдағы сот отырысына іс бойынша қатысушылар тиісті түрде хабарланғанымен, тараптардың өкілдері келмеді. Қазақстан Республикасының Әкімшілік рәсімдік-процестік кодексінің (бұдан әрі – ӘРПК) 115-бабының бірінші бөлігіне сәйкес әкімшілік іске қатысушы адамдардың келмеуі, олар тиісті түрде хабарланған жағдайда, сот отырысын өткізуге кедергі болып табылмайды.

Талап қоюшының мерзімді қалпына келтіру туралы өтінішхатын зерделей отырып, кассациялық сот келесіні анықтады.

ӘРПК-нің 169-бабының бірінші бөлігіне сәйкес, егер осы Кодексте өзгеше белгіленбесе, кассациялық тәртіппен шағым жасау және кассациялық сатыдағы іс жүргізу тәртібі Қазақстан Республикасының Азаматтық процестік кодексінің (бұдан әрі – АПК) қағидаларымен айқындалады.

АПК-нің 126-бабының екінші бөлігіне сәйкес, осы Кодексте белгіленген мерзімдер, егер оларды өткізіп алу себептері сот тарапынан дәлелді деп танылса, қалпына келтірілуі мүмкін.

АПК-нің 126-бабының бесінші бөлігіне сәйкес, мерзімді қалпына келтіру туралы өтінішпен бір мезгілде құқықтарды қорғау туралы талап қойылуға, сондай-ақ мерзімді өткізіп алудың дәлелді себептерін растайтын құжат ұсынылуға тиіс.

Іс материалдарынан апелляциялық сатыдағы соттың қаулысы түпкілікті нысанда талап қоюшыға 2025 жылғы 6 қазанда тапсырылғаны көрінеді.

Тиісінше, аталған сот актісіне кассациялық шағым беру үшін алты айлық мерзім 2026 жылғы 6 сәуірде аяқталған.

Бастапқыда талап қоюшы кассациялық шағымды 2026 жылғы 18 наурызда, яғни белгіленген процессуалдық мерзім шегінде берген. Алайда 2026 жылғы 31 наурызда кассациялық шағым АПК-нің 441-бабы талаптарына сәйкес келмеуіне байланысты қайтарылған.

Кассациялық шағымның қайтарылуы жойылатын процессуалдық кемшіліктің болуына байланысты болған.

Шағымды қайтару туралы хатты алғаннан кейін талап қоюшы анықталған бұзушылықтарды жою бойынша әрекеттер жасаған, осыған байланысты 2026 жылғы 8 сәуірде кассациялық шағым қайта берілген. Алайда қайта жүгіну сәтінде кассациялық шағым беру үшін заңда белгіленген мерзім өтіп кеткен.

Талап қоюшы бастапқыда кассациялық шағымды уақтылы бергенін ескере отырып, ол шағым жасау құқығын тиісінше жүзеге асырған.

Осы жағдайда кассациялық шағымды қайта беру кезінде мерзімнің өтіп кетуі кассациялық сот шағымды қайтару кезінде көрсеткен процессуалдық кемшіліктерді жою қажеттілігімен байланысты. Бұл ретте талап қоюшы кемшіліктерді ақылға қонымды мерзімде жойған.

Осы мән-жайларды ескере отырып, кассациялық сатыдағы сот кассациялық шағым беру мерзімін қалпына келтіруге негіздер бар деген қорытындыға келеді.

Қазақстан Республикасының АПК-нің 126-бабын, ӘРПК-нің 169-бабын басшылыққа ала отырып, әкімшілік істер жөніндегі кассациялық сот

Осы іс бойынша Астана қаласының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотының 2025 жылғы 27 мамырдағы шешіміне, Астана қаласы сотының әкімшілік істер жөніндегі сот алқасының 2025 жылғы 25 қыркүйектегі қаулысына кассациялық шағым беру мерзімін қалпына келтіру туралы талап қоюшының өтінішхаты қанағаттандырылсын.

Анықтама жарияланған сәттен бастап заңды күшіне енеді, оған шағым жасауға, прокурордың өтінішхаты бойынша қайта қарауға жатпайды.

Төрағалық етуші: Ә.Назарова Судьялар: М.Қасымов Д.Нұрлыбаева